Ο Σαμίμ Άκγκιονούλ έκανε μια αποτίμηση των προβλημάτων της μειονότητας

O καθηγητής του πανεπιστημίου του Στρασβούργου και αρθρογράφος του περιοδικού Αζινλίκτσα, Δρ. Σαμίν Άκγκιονούλ απάντησε στις ερωτήσεις που του έθεσε ο Τζεμίλ Καμπζά από την εφημερίδα «Γκιουνδέμ»

Η συνέντευξη που πραγματοποίησε ο Τζεμίλ Καμπζά με τον Σαμίμ Άκγκιονούλ στην Πρίστινα, στις 11 Οκτωβρίου έχει ως εξής:

Τζεμίλ Καμπζά: Είσαστε ένας επιστήμονας που γνωρίζει καλά και την Τουρκία και την Ελλάδα. Ασχολείστε εκ του σύνεγγυς με θέματα που αφορούν στις μη μουσουλμανικές μειονότητες στην Τουρκία και την τουρκική μειονότητα της Δυτικής Θράκης. Έχετε πραγματοποιήσει επιστημονικές έρευνες επ’ αυτού. Έχετε γράψει βιβλία. Τον τελευταίο καιρό έχουν γίνει κάποια ανοίγματα από πλευράς των τουρκικών Αρχών προς τις μη μουσουλμανικές μειονότητες. Πώς τα αξιολογείτε αυτά;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Θεωρώ τις εξελίξεις αυτές θετικές αλλά ανεπαρκείς. Από τη μία πλευρά γίνονται ανοίγματα, ιδιαίτερα στο θέμα των βακουφίων, από την άλλη πλευρά όμως συνεχίζεται η εθνικιστική ρητορική εναντίον των μειονοτήτων.
Η αλήθεια είναι ότι το εννοιολογικό πλαίσιο περί μειονοτήτων στην Τουρκία βρίσκεται ακόμη υπό κατασκευή. Δεν έχει ακόμη ωριμάσει και θεωρώ αναγκαία την ωρίμανσή του.

Τζεμίλ Καμπζά: Αυτό δεν δήλωσε και ο Μπασκίν Οράν;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Βέβαια. Άλλωστε ο Μπασκίν Οράν είναι και συνεργάτης μου. Ετοιμάζει τον τρίτο τόμο της τουρκικής εξωτερικής πολιτικής. Εγώ έχω αναλάβει τη συγγραφή του τμήματος για τα ανθρώπινα δικαιώματα. Ναι, πιστεύω ότι το εννοιολογικό πλαίσιο στην Τουρκία βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση και θα έπρεπε να βελτιωθεί με ταχύτερους ρυθμούς. Ωστόσο, έχει ταυτόχρονα σημειωθεί και αρκετή πρόοδος. Η σημαντικότερη από αυτές τις εξελίξεις ήταν όπως προείπατε, η επιστροφή από μέρους του κράτους ενός τμήματος της περιουσίας που ανήκει στα μη μουσουλμανικά βακούφια τα οποία βρέθηκαν σε δυσχερή θέση με το διάταγμα του 1936, περιουσία η οποία δημεύθηκε μετά από το 1974. Η επανάκτηση του υπόλοιπου τμήματος της περιουσίας είναι λίγο δύσκολη. Εξάλλου η ιδιοκτησία του τμήματος αυτού είναι αμφιλεγόμενη ακόμα και μέσα στους κόλπους του ίδιου του κράτους. Υπάρχει έντονη αντιπαλότητα μεταξύ των εννοιών του θησαυροφυλακίου και της γενικής διεύθυνσης εθνικής περιουσίας του τουρκικού Υπουργείου Οικονομικών. Αντιπαλεύονται το ένα το άλλο. Καθώς δεν είναι εμφανές σε ποιόν ανήκει η περιουσία αυτή, η επιστροφή της φαίνεται μάλλον δύσκολη.

Τζεμίλ Καμπζά: Το ζήτημα της αμοιβαιότητας μεταξύ των Τούρκων της Δυτικής Θράκης και των Ρωμιών της Κωνσταντινούπολης βρίσκεται στην επικαιρότητα στα σχετικά φόρουμ. Εσείς πώς σχολιάζετε το θέμα της αμοιβαιότητας;

ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΑΜΟΙΒΑΙΟΤΗΤΑ

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Δεν υπάρχει αμοιβαιότητα. Να το δηλώσουμε ευθέως. Δεν υπάρχει θέμα αμοιβαιότητας μεταξύ των τούρκων μουσουλμάνων της Δυτικής Θράκης και των Ρωμιών της Κωνσταντινούπολης. Οι σχέσεις αμοιβαιότητας δεν αναφέρονται στις μειονότητες αλλά στα κράτη. Η αμοιβαιότητα αφορά στην απόδοση των δικαιωμάτων. Όχι στη απόκτησή τους. Ο λόγος; Η έννοια της αμοιβαιότητας αποτελεί μια έννοια που είναι πολύ συχνή στο Διεθνές Δίκαιο. Ας πούμε ότι εσείς είσαστε ο Πρωθυπουργός της Γαλλίας και εγώ ο Πρωθυπουργός της Τουρκίας. Λέτε λοιπόν εσείς ότι θα βάλετε φόρο 20% στις ντομάτες που εισάγετε από εμάς. Εγώ λοιπόν με τη σειρά μου δηλώνω ότι θα βάλουμε φόρο 20% στις πατάτες που εισάγουμε από εσάς. Αυτό είναι η αμοιβαιότητα. Δεν είναι δυνατόν να υπάρχει αμοιβαιότητα σε θέματα ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Δεν είναι δυνατόν για ένα κράτος να φαλκιδεύει τα δικαιώματα των πολιτών του επειδή κάποιο άλλο δρα αντιστοίχως στους δικούς του πολίτες. Το δεύτερο θέμα είναι το εξής: οι χώρες δεν μπορούν να εφαρμόζουν την αρχή της αμοιβαιότητας για τους δικούς του πολίτες. Εάν πρόκειται για αλλοδαπούς, τότε είναι δυνατή η εφαρμογή της εν λόγω αρχής. Εάν λοιπόν η Ελλάδα δεν διανείμει βιβλία στους πολίτες της, δεν είναι δυνατόν να κάνει το ίδιο και η Τουρκία. Από την άποψη αυτή, εννοείται πως δεν υπάρχει θέμα αμοιβαιότητας.

Τζεμίλ Καμπζά: Εφόσον λοιπόν η αμοιβαιότητα δεν υφίσταται σε περιπτώσεις παραβίασης των δικαιωμάτων, δεν είναι δυνατόν να εφαρμοστεί σε περιπτώσεις καλοπροαίρετων κινήσεων ή θετικών παραδειγμάτων; Για παράδειγμα: Το θετικό βήμα που πραγματοποίησε η Τουρκία στο θέμα της βακουφικής περιουσίας, δεν είναι δυνατόν να το κάνει και η Ελλάδα; Ή μάλλον, ήταν λάθος του Πρωθυπουργού της Τουρκίας, Ταγγίπ Ερντογάν, όταν δήλωσε προς την Ελλάδα: «κοιτάξτε, εμείς στο θέμα των βακουφίων, κάναμε το εξής θετικό βήμα, περιμένουμε και από εσάς κάτι αντίστοιχο»;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Ήταν πολύ σωστό αυτό που έκανε. Διότι στο θέμα απόδοσης δικαιωμάτων, υπάρχει αμοιβαιότητα και κάτι τέτοιο υφίσταται όσον αφορά στο κράτος. Μπορεί δηλαδή ένα κράτος να πει, εγώ αποδίδω στον πολίτη μου το εξής δικαίωμα, καλώ και το άλλο κράτος να πράξει το ίδιο. Εδώ πρόκειται για πολιτική ρητορική. Στο Δίκαιο ωστόσο δεν προβλέπετε κάτι τέτοιο. Σε επίπεδο Δικαίου, όσα περισσότερα δικαιώματα αποδώσει η Τουρκία στους πολίτες της, τόσο μεγαλύτερο είναι το κύρος της, όσα δικαιώματα αποδώσει η Ελλάδα στους πολίτες της τόσο μεγαλύτερο είναι το κύρος της.

Τζεμίλ Καμπζά: Μέχρι τη δεκαετία του 1990, στη Δυτική Θράκη ασκούνταν πιέσεις τόσο ισχυρές που είναι δύσκολο να τις περιγράψουμε. Από τη δεκαετία του ’90 και μετά, λόγω της πολιτικής περί ισονομίας που άρχισε να εφαρμόζεται, αποδόθηκαν τμηματικά κάποια πολιτικά δικαιώματα και σημειώθηκε έτσι κάποια πρόοδος. Ωστόσο, μέχρι σήμερα δεν έχει σημειωθεί η παραμικρή πρόοδος όσον αφορά στα βασικά μειονοτικά δικαιώματα. Αν ήταν να περιγράψουμε με λίγα λόγια την οπτική γωνία της μειονότητας, θα λέγαμε ότι για εμάς υφίσταται μια συνθήκη της Λοζάνης, υπάρχουν συμφωνίες και πρωτόκολλα που έχουν υπογράψει και η Ελλάδα αλλά και η Τουρκία, εμείς σε αυτά αναφερόμαστε. Πέραν όλων αυτών, εμείς λαμβάνουμε υπόψη μας τις οδηγίες της ΕΕ, και τα κεκτημένα του Διεθνούς Δικαίου περί ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Τον τελευταίο καιρό, κάποιο διανοούμενοι λένε ότι πρέπει να αφήσουμε τη συνθήκη της Λοζάνης και να στραφούμε προς την ΕΕ. Ποια είναι η άποψή σας πάνω σε όλα αυτά;

Η ΣΥΝΘΗΚΗ ΤΗΣ ΛΟΖΑΝΗΣ ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΣΥΝΘΗΚΗ ΠΟΥ ΥΠΟΓΡΑΦΗΚΕ ΠΟΛΥ ΝΩΡΙΣ

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Εγώ δεν έχω καμία άποψη πάνω σε όλα αυτά. Άλλωστε θεωρώ ότι η συνθήκη της Λοζάνης είναι μια συνθήκη που υπογράφτηκε πολύ νωρίς. Αυτός είναι και ο λόγος που της αποδίδω τόση μεγάλη αξία. Τα άρθρα 37-44 της συνθήκης είναι άρθρα για τα ανθρώπινα δικαιώματα και για τα δικαιώματα που αποδίδονται σε όλους τους πολίτες χωρίς διακρίσεις. Αυτός είναι και ο λόγος που η συνθήκη της Λοζάνης είναι σημαντική. Η εφαρμογή των προβλεπόμενων της συνθήκης της Λοζάνης, η πιστή εφαρμογή τους, θα αποτελέσει μεγάλη εξέλιξη. Εάν κάτι τέτοιο είναι δυνατό. Σωστά τα λέτε. Μέχρι τη δεκαετία του 1990, θα μπορούσαμε να πούμε ότι γίνονταν ανόητες παραβιάσεις των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Οι σημαντικές παραβιάσεις έγιναν μεταξύ του 1967-1974. Η αλήθεια είναι ότι με τις πολιτικές που ανακοινώθηκαν τη δεκαετία του 1990, ένα τμήμα των παραβιάσεων αυτών σταμάτησε. Μέχρι εκείνο το διάστημα υπήρχαν κωμικές παραβιάσεις όπως να μην μπορείς να βγάλεις δίπλωμα, να μην μπορείς να βγάλεις οικοδομική άδεια, να μην μπορείς να έχεις το δικό σου χώρο εργασίας. Παραβιάσεις που είχαν άμεσο αντίκτυπο στην καθημερινή ζωή. Ένα τμήμα τους έχει απαλειφθεί. Ωστόσο, το βασικό ανθρώπινο δικαίωμα, το δικαίωμα του αυτοπροσδιορισμού, βρίσκεται ακόμα υπό άρνηση.

ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΔΥΝΑΤΟΝ ΝΑ ΑΠΑΓΟΡΕΥΕΤΑΙ ΝΑ ΔΗΛΩΝΕΙΣ ΟΤΙ ΕΙΣΑΙ ΤΟΥΡΚΟΣ

Τζεμίλ Καμπζά: Μιας και ανοίξαμε το κεφάλαιο περί κωμικού, υπάρχουν αποφάσεις που εξέδωσε το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (ΕΔΑΔ) υπέρ της Τουρκικής Ένωσης Ξάνθης και των λοιπών συλλόγων. Ας σταθούμε ειδικά πάνω στην απόφαση που δικαιώνει την ΤΕΞ. Η Ελλάδα δεν έχει εφαρμόσει την απόφαση του ΕΔΑΔ και η ΤΕΞ πρόκειται να καταφύγει και πάλι στο ΕΔΑΔ. Τι είδους σύστημα Δικαίου είναι αυτό;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Η Ελλάδα έχει υπογράψει την ΕΣΔΑ και έχει αποδεχθεί τη διεθνή ισχύ της. Δύο είναι τα τινά των αποφάσεων του ΕΔΑΔ. Το πρώτο είναι όταν κάποιος καταθέτει αγωγή εναντίον ενός κράτους, τότε προβλέπεται κάποια ποινή. Εκδικάζεται για παράδειγμα ποινή 10 χιλιάδων δολαρίων.
Το δεύτερο είναι η εφαρμογή της ρύθμισης που επιβάλει η εν λόγω ποινή. Για το λόγο αυτό, ιδιαίτερα όσον αφορά στο θέμα της ταυτότητας, η Ελλάδα θα πρέπει οπωσδήποτε να εφαρμόσει την εν λόγω απόφαση. Εάν η Τουρκική Ένωση Ξάνθης ή οποιαδήποτε τουρκική ένωση, επιθυμεί να ιδρύσει ένα τέτοιο σύλλογο και επιθυμεί να αυτοπροσδιορισθεί ως τουρκική, δεν μπορεί να τεθεί σε αυτό κανένα εμπόδιο, είτε αυτό είναι νομικό, είτε πολιτικό είτε και ανθρώπινο. Δεν γίνεται κάτι τέτοιο. Εμπόδιο δεν μπορεί να τεθεί ούτε και σε αυτούς που δηλώνουν: «όχι αδερφέ μου, εμείς δεν είμαστε Τούρκοι». Πραγματικά θεωρώ ότι η Ελλάδα πρέπει οπωσδήποτε να εφαρμόσει της αποφάσεις του ΕΔΑΔ ως έχουν.

Τζεμίλ Καμπζά: Υπάρχει ένας αγώνας για τα ανθρώπινα δικαιώματα στον οποίο έχει εμπλακεί η μειονότητα σε διεθνές επίπεδο, παρά τις περιορισμένες δυνατότητες και τα στενά πλαίσια στα οποία κινείται. Ποια είναι η οδός κατά τη γνώμη σας, που πρέπει να ακολουθηθεί στο σημείο που βρισκόμαστε, για την επανάκτηση των δικαιωμάτων μας;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Η πραγματική ουσία της υπόθεσης είναι πλέον, η μειονότητα να καταγραφεί σε όλα τα διεθνή έγγραφα. Την πρώτη περίοδο μετά την υπογραφή της συνθήκης της Λοζάνης, δηλαδή την εποχή της Κοινωνίας των Εθνών, οι χώρες παραβίαζαν τα συλλογικά δικαιώματα και τα δικαιώματα που προστάτευαν τις μειονότητες, υπό τη σκέψη ότι οι μειονότητες αποτελούν κίνδυνο. Παραδείγματος χάρη, η εισβολή της Γερμανίας στην Πολωνία. Μετά από αυτό, περνάμε στη δεύτερη περίοδο. Κατά τη δεύτερη περίοδο, η έννοια της μειονότητας εξαφανίστηκε. Δεν υπάρχει αναγνώριση ή αναφορά της στα πλαίσια των Ηνωμένων Εθνών. Τα πάντα περιορίσθηκαν σε ατομικά μέτρα. Τι συνέβη όμως; Τη δεκαετία του 1990, η Ευρώπη ενεπλάκη σε ένα πόλεμο μειονοτήτων. Παραδείγματος χάριν, οι πολεμικές διαμάχες στην πρώην Γιουγκοσλαβία. Τις δεκαετίες του 1980-1990, η έννοια της μειονότητας επανήλθε στο προσκήνιο. Ωστόσο όχι κατ’ αντιστοιχία με την πρώτη περίοδο. Άρχισε να αναλύεται με βάση τα ατομικά δικαιώματα. Δεν υπάρχουν πλέον στο Διεθνές Δίκαιο μειονοτικά δικαιώματα. Στο Διεθνές Δίκαιο υπάρχουν μειονοτικά δικαιώματα που αρθρώνονται με όρους ατομικών δικαιωμάτων. Τι σημαίνει αυτό; Αν θέλετε τα χρησιμοποιείτε, αν θέλετε όχι. Ό, τι θεωρείτε κατάλληλο για εσάς, το ενστερνίζεστε  σε ατομικό επίπεδο.

Τζεμίλ Καμπζά: Δεν αναγνωρίζονται όμως στο σημείο αυτό συλλογικά δικαιώματα;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Όχι! Συμβαίνει το εξής: Εγώ σας παραχωρώ το εξής ατομικό δικαίωμα το οποίο μπορείτε να νέμεστε και συλλογικά. Όταν αποδίδονται τα δικαιώματα συλλογικά, τότε δημιουργούνται περιθώρια μη δυνατότητας νομής τους. Για παράδειγμα, ο γάμος. Εάν θεωρήσουμε το θρησκευτικό γάμο, συλλογικό δικαίωμα της μειονότητας αυτής, τότε θα πρέπει όλα τα μέλη της μειονότητας να παντρεύονται με θρησκευτικό γάμο. Σύμφωνα με τα ατομικά δικαιώματα, όπως κάθε μέλος της μειονότητας έχει δικαίωμα να τελέσει θρησκευτικό γάμο, έτσι έχει και το δικαίωμα να μην τελέσει θρησκευτικό γάμο. Με τον τρόπο αυτό, διασφαλίζεται η δυνατότητα του, να απορρίψει το εν λόγω δικαίωμα. Η απόρριψη είναι και αυτή ένα δικαίωμα.

Εάν πρόκειται να μιλήσουμε για συλλογικά δικαιώματα ας πούμε το εξής: Φερ’ ειπείν η μειονότητα αυτή θα μορφωθεί στην ιδιαίτερη γλώσσα της. Αν όμως προβλέπεται ότι η μειονότητα είναι αναγκασμένη να μορφωθεί στην ιδιαίτερη γλώσσα της, τότε έχουμε να κάνουμε με ένα περιορισμό. Κάποιος λοιπόν που δεν επιθυμεί να μορφωθεί στη δική του γλώσσα πρέπει να έχει το δικαίωμα να το κάνει με βάση τα ατομικά του δικαιώματα.

Τζεμίλ Καμπζά: Μπορούν τα ατομικά δικαιώματα να αποδοθούν σαν συλλογικά;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Υπάρχει ένα πρόβλημα εντός της μειονότητας. Το πρόβλημα αυτό έχει ως εξής: Δεν είναι και τόσο εύκολο για κάποιον να νέμεται των ατομικών δικαιωμάτων του. Το να απορρίψει κάποιος το μειονοτικό του δικαίωμα και να πει: «Εγώ το γιο μου, την κόρη μου δεν θα την στείλω σε αυτό το σχολείο, θα τη στείλω στο άλλο» μπορεί να δημιουργήσει κάποια προβλήματα.

Τζεμίλ Καμπζά: Άλλωστε ο ίδιος δεν αναγνωρίζει τον εαυτό του ως μέλος της μειονότητας, αυτά δεν είναι δικαιώματα που αναγνωρίζονται στα μέλη της μειονότητας;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Αλήθεια είναι. Ωστόσο κάποιοι δεν ανήκουν κάπου. Μπορεί σε κάποιες περιπτώσεις εγώ να μην αναγνωρίζω τον εαυτό μου ως μέλος της μειονότητας ενώ σε άλλες περιπτώσεις να με αναγνωρίζω ως μέλος της μειονότητας. Μπορεί να θεωρώ εαυτόν μέλος μιας άλλης μειονότητας ή και της πλειονότητας. Μπορεί σε περιπτώσεις να θεωρώ ότι μπορώ να επωφεληθώ από τα μειονοτικά μου δικαιώματα σε κάποιες άλλες από τα δικαιώματά μου ως πλειονότητα και να ταυτοποιούμαι ανάλογα.

Εγώ θα πρέπει ο ίδιος, ατομικά να αποφασίζω σε ποια ομάδα, σε ποιο στάδιο και σε ποιο περιβάλλον ανήκω.

Τζεμίλ Καμπζά: Είναι δυνατόν να κάνουμε νομή των δικαιωμάτων μας σε συλλογικό επίπεδο;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Κάτι τέτοιο είναι δυνατό με τον εξής τρόπο: Για παράδειγμα σε κάποιον αποδίδεται το δικαίωμα να μορφωθεί στη γλώσσα του. Ωστόσο λόγω του ότι αποδίδεται σε όλα τα μέλη της μειονότητας το δικαίωμα να μορφωθούν στη γλώσσα τους, οι άνθρωποι αυτοί ομαδοποιούνται και νέμονται του δικαιώματος αυτού ως σύνολο. Το σύνολο που απαρτίζεται από τους εν λόγω ανθρώπους, μπορεί να ιδρύσει το δικό του σχολείο. Ωστόσο, επειδή το δικαίωμα να μορφώνεται κάποιος στη μητρική του γλώσσα αποτελεί ατομικό δικαίωμα, δεν είναι υποχρεωμένα όλα τα μέλη της μειονότητας να κάνουν χρήση αυτού του δικαιώματος. Ας πούμε για παράδειγμα ότι η μειονότητά μας απαρτίζεται από 100 άτομα. Μέσα σε αυτά τα 100 άτομα, τα είκοσι λέμε: «Εμείς έχουμε δικαίωμα να μορφωθούμε στην μητρική μας γλώσσα». Τα είκοσι αυτά άτομα, οργανωνόμαστε και ιδρύουμε το δικό μας σχολείο, όπου η διδασκαλία γίνεται στη μητρική μας γλώσσα. Ωστόσο, τα υπόλοιπα 80 άτομα, αν και έχουν αυτό το δικαίωμα, δεν επιθυμούν να κάνουν χρήση του. Έχουν λοιπόν δικαίωμα να μην το χρησιμοποιήσουν. Πρόκειται για μια αρχή των Ηνωμένων Εθνών. Τα Ηνωμένα Έθνη έχουν τρεις Αρχές:

1- Το δικαίωμα να ανήκεις σε μία ομάδα: Εάν εγώ αυτοπροσδιορίζομαι ως Τούρκος, κανένας δεν έχει το δικαίωμα να μου πει το αντίθετο.
2- Το δικαίωμα να μην ανήκει σε μία ομάδα: Εάν κάποιος δηλώνει ότι δεν ανήκει σε μια ομάδα, το κράτος δεν έχει το δικαίωμα να τον ενσωματώσει αναγκαστικά στην ομάδα αυτή.
3- Το δικαίωμα τη μετάβασης από τη μία ομάδα στην άλλη. Το δικαίωμα δηλαδή να μην περιορίζεσαι σε μία ομάδα. Το δικαίωμα να συμμετέχεις σε όποια ομάδα θέλεις, όποτε θέλεις.
Τα μειονοτικά δικαιώματα θα πρέπει λοιπόν να τα σκεφτόμαστε στα πλαίσια των αρχών αυτών.

Τζεμίλ Καμπζά: Υπάρχει στα πλαίσια του Συμβουλίου της Ευρώπης, ένα σύμφωνο-πλαίσιο για τις εθνικές μειονότητες. Η Ελλάδα έχει υπογράψει το εν λόγω σύμφωνο το 1997 αλλά δεν το έχει θέσει ακόμη σε ισχύ. Πιστεύετε ότι με τη εφαρμογή του εν λόγω συμφώνου θα λυθούν και κάποια προβλήματα της μειονότητας;

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Υπάρχουν δύο σημαντικά έγγραφα του Συμβουλίου της Ευρώπης. Το ένα είναι το σύμφωνο πλαίσιο για τις εθνικές μειονότητες που αναφέρατε και εσείς, το άλλο είναι η συνθήκη για τις τοπικές μειονοτικές γλώσσες. Και τα δύο αυτά έγγραφα είναι πολύ σημαντικά. Ωστόσο, πρόκειται για έγγραφα του Συμβουλίου της Ευρώπης. Στην πραγματικότητα δεν αποτελούν έγγραφα της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Βασικά τη στιγμή αυτή, το θέμα που συζητιέται περισσότερο στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο των Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων είναι η υπογραφή του ΕΣΔΑ από την ΕΕ.
Η Ελλάδα το υπέγραψε το 1997 αλλά δεν το ενέκρινε ακόμη. Αρκετές χώρες από το πρώην ανατολικό μπλοκ, το υπέγραψαν, το ενέκριναν και παρουσίασαν και τις εκθέσεις όσον αφορά στην εφαρμογή του. Ωστόσο, η υπογραφή και η έγκρισή του, δεν σημαίνει και ότι θα λυθούν αυτόματα και όλα μας τα προβλήματα. Ωστόσο, το σύμφωνο-πλαίσιο είναι πολύ μετριοπαθές. Η γλώσσα που χρησιμοποιεί είναι ιδιαίτερα «μαλακή». Είναι δε γεμάτο με εκφράσεις που δείχνουν καλή πρόθεση. Παρ΄ όλα αυτά, θεωρούσα πολύ θετική εξέλιξη την υπογραφή, την εφαρμογή και την σύνταξη εκθέσεων προόδου επ΄αυτού από μέρους της Ελλάδας. Να μην το ξεχάσουμε αυτό. Το σύμφωνο αυτό δεν προβλέπει κυρώσεις. Δεν προβλέπει ποινές, δημιουργεί ωστόσο τις προϋποθέσεις για να πληγεί το κύρος μιας χώρας ενώ προβλέπει και την άσκηση πολιτικών πιέσεων.

Τζεμίλ Καμπζά: Υπάρχει μια απόφαση του ΕΔΑΔ, υπέρ της Τουρκικής Ένωσης Ξάνθης, που αφορά άμεσα στο ζήτημα της εθνικής ταυτότητας των Τούρκων της Δυτικής Θράκης. Ωστόσο, η Ελλάδα δεν εφαρμόζει την απόφαση αυτή.  Η υπόθεση της ΤΕΞ πρόκειται να παραπεμπθεί για δεύτερη φορά στο ΕΔΑΔ. Πόσο ακόμα μπορεί η Ελλάδα να αντέξει σε αυτή την περίπτωση;

Η ΑΠΟΦΑΣΗ ΤΟΥ ΕΔΑΔ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΕΞ ΗΤΑΝ ΟΡΘΗ

Σαμίμ Άκγκιονούλ: Δεν θα αντισταθεί άλλο. Η Ελλάδα έχει ένα φόβο. Εάν επιτρέψει στη μειονότητα να αυτοπροσδιορισθεί ως τουρκική, επειδή το όνομα τουρκικός αναφέρεται και σε ένα εθνικό κράτος, φοβάται ότι θα ανοίξει την πόρτα για να μπορεί η Τουρκία να επεμβαίνει στα εσωτερικά της ζητήματα.

Το γεγονός έκανε την Ελλάδα να προφασίζεται διαφόρων ειδών επιχειρήματα όπως ότι στη συνθήκη της Λοζάνης αναφέρονται μουσουλμάνοι, υπάρχουν Πομάκοι, Ρομά κ.τ.λ. Ακόμα και να υπάρχουν, το όνομα μιας ομάδας είναι αυτό που η ίδια χρησιμοποιεί για τον εαυτό της. Καμία κρατική Αρχή δεν έχει λοιπόν το δικαίωμα να επιβάλλει σε μια ομάδα να σωπάσει. Βασιζόμενο σε αυτή την αρχή προχώρησε και το ΕΔΑΔ στην απόφασή του, η οποία εν τέλει ήταν και η σωστή. Κατά τη γνώμη μου, η Ελλάδα δεν θα αντέξει για πολύ. Δεν πρέπει να αντέξει και για πολύ. Εάν μια ομάδα αυτοπροσδιορίζεται ως τουρκική, τότε είναι τουρκική.

Τζεμίλ Καμπζά: Το τελευταίο καιρό, ο τουρκικός Τύπος στη Δυτική Θράκη, αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα. Υπάρχουν χρηματικά πρόστιμα που επιβλήθηκαν σε τουρκόφωνες εφημερίδες και ραδιοφωνικούς σταθμούς. Τι θα θέλατε να δηλώσετε επί του θέματος;

Σαμίμ Άκγκιονουλ: Η ελευθερία του Τύπου δεν περιορίζεται με κανένα τρόπο. Την περίοδο που γνώριζα καλύτερα τη Δυτική Θράκη (τον τελευταίο καιρό έχω κάπως απομακρυνθεί) μια εφημερίδα απαρτιζόταν από ένα άνθρωπο. Δεν υπήρχε ακόμα η έννοια της οργανωμένης δημοσιογραφίας. Τώρα υπάρχει. Υπάρχει πρώτα απ’ όλα η «Γκιουνδέμ». Υπάρχει η «Μιλλέτ». Υπάρχει το περιοδικό «Αζινλίκτσα». Υπάρχουν οι ραδιοφωνικοί σταθμοί. Υπάρχει πλέον ένας μειονοτικό Τύπος που έχει κατά κάποιο τρόπο θεσμοποιηθεί. Στο θεσμοποιημένο αυτό δημοσιογραφικό περιβάλλον, οι εφημερίδες δεν αποτελούν πλέον τη δουλειά ενός ανθρώπου. Στα πλαίσια αυτά, είναι ακόμα πιο δύσκολο να ασκηθούν πιέσεις. Ο λόγος; Στο παρελθόν που οι εφημερίδες αποτελούσαν τη δουλειά ενός μόνο ανθρώπου, ήταν πιο εύκολο να ασκηθούν πιέσεις. Η ποσόστωση του 25% που επιβλήθηκε στα ραδιόφωνα αποτελεί μια εξολοκλήρου εθνικιστική στάση. Μια μειονότητα, ή μάλλον δεν είναι ανάγκη να είναι μειονότητα, μια οποιαδήποτε ομάδα, μια οποιαδήποτε εθνότητα, μπορεί να εκδίδει και εκπέμπει ό,τι επιθυμεί, με την προϋπόθεση ότι δεν διαταράσσει την κοινωνική ηρεμία. Από την πλευρά της πλειονότητας, θα πρέπει να υπάρχει ελεύθερος, ανεξάρτητος και πολυφωνικός Τύπος. Ελπίζω ότι θα αρθούν τα ανόητα εμπόδια που έχουν τεθεί στον μειονοτικό Τύπο στην Ελλάδα.

Τζεμίλ Καμπζά: Υπάρχουν σημαντικά θετικά βήματα που έχουν σημειωθεί στον τομέα του μειονοτικού Τύπου στην Τουρκία τον τελευταίο καιρό. Η Διεύθυνση Κρατικών Αγγελιών υποστηρίζει τον μειονοτικό Τύπο. Πως θα έπρεπε να αξιολογήσουμε τα βήματα αυτά;

Σαμίμ Άκγκιονουλ: Ξέρετε, η εφημερίδα «Απογευματινή» της Κωνσταντινούπολης βρισκόταν στα πρόθυρα της χρεοκοπίας.

Τζεμίλ Καμπζά: Τη στιγμή αυτή και ο τουρκικός μειονοτικός Τύπος της Δυτικής Θράκης βρίσκεται στα πρόθυρα της χρεοκοπίας.

Σαμίμ Άκγκιονουλ: Οι έλληνες ή και οι τούρκοι διανοούμενοι θα πρέπει και αυτοί να ξεκινήσουν εκστρατεία για τον μειονοτικό Τύπο, όπως ακριβώς κάναμε και εμείς, οι τούρκοι πολίτες. Η ύπαρξη τουρκόφωνου Τύπου στη Δυτική Θράκη, θα αποβεί θετική όχι μόνο για τη μειονότητα, αφήστε την αυτήν, θα αποβεί θετική και για μια δημοκρατική ευρωπαϊκή Ελλάδα. Η ύπαρξη ενός ελεύθερου, πλουραλιστικού και πολυφωνικού Τύπου αποτελεί δημοκρατικό κριτήριο. Η ελευθερία των εφημερίδων και η έκδοσή του σε διάφορες γλώσσες, αποτελούν κριτήρια της δημοκρατίας.

Τζεμίλ Καμπζά: Συνοψίζοντας, τι θα θέλατε να πείτε σχετικά με τον αγώνα των Τούρκων της Δυτικής Θράκης για τα δικαιώματά τους; Ποιο θα θέλατε να είναι το τελευταίο σας μήνυμα προς τους Τούρκους της Δυτικής Θράκης;

Σαμίμ Άκγκιονουλ: Στη Δυτική Θράκη έγιναν πολλές προσπάθειες στα τέλη του 1981 και καθ’ όλη της διάρκεια της δεκαετίας του 1990, με βάση τα ανθρώπινα δικαιώματα. Οι ενέργειες αυτές, έφτασαν όμως ακόμα σε εθνικιστικό επίπεδο. Απ’ ό,τι βλέπω την περίοδο αυτή, δεν υπάρχει τέτοια ακαμψία ούτε τέτοιες αντιπαραθέσεις. Πάλι καλά που δεν υπάρχουν. Οι ημέρες εκείνες ήταν πραγματικά δύσκολες. Η ισχύς του άρθρου 19 αποτελούσε μεγάλο πρόβλημα. Το άρθρο αυτό αποσύρθηκε μετά από πιέσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης. Ωστόσο, το πρόβλημα δεν λύθηκε εξολοκλήρου. Υπάρχουν ακόμα αρκετά άτομα που δεν μπορούν να επανακτήσουν την ιθαγένειά τους. Η μειονότητα της Δυτικής Θράκης, θα πρέπει να συνεχίζει να πραγματοποιεί, σε έννομα πλαίσια, τα δικά της βήματα αποδεχόμενη την πλειονότητα και την πολυπολιτισμική πραγματικότητα. Είμαι σίγουρος ότι την Ελλάδα, την Τουρκία, τους Τούρκους της Δυτικής Θράκης και τους Ρωμιούς της Κωνσταντινούπολης, τους περιμένουν καλύτερες μέρες.

Πηγή: εφημερίδα «Γκιουνδέμ», αριθμ: 759, ημερ.: 11/11/2011

 

Samim Akgönül azınlık konularını değerlendirdi

Azınlıkça dergisi yazarlarından Strazburg Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Samim Akgönül Gündem gazetesinden Cemil Kabza’nın sorularını yanıtladı.

 

Cemil Kabza’nın Priştine’de Samim Akgönül ile yaptığı ve 11 Kasım tarihli Gündem gazetesinde yayımlanan mülakat şu şekildedir:

Cemil Kabza: Siz Türkiye ve Yunanistan’ı iyi tanıyan bir bilim adamısınız. Türkiye’deki gayri Müslim azınlıklar ve Batı Trakya Türk azınlığıyla da yakından ilgileniyorsunuz. Bilimsel çalışmalarınız var. Kitaplar yazdınız. Son dönemde Türkiye hükümetinin gayri Müslim azınlıklara yönelik bazı açılımları oldu, onları nasıl değerlendiriyorsunuz?

Samim Akgönül: Bu gelişmeleri olumlu, ancak yetersiz buluyorum. Bir taraftan açılımlar yapılırken, özellikle vakıf konusunda, diğer taraftan da Türkiye’deki azınlık karşıtı milliyetçi söylem hala devam ediyor.

Açıkçası Türkiyelilik kavramının hala inşa döneminde olduğunu düşünüyorum. Türkiyelilik kavramının henüz oturmadığını düşünüyorum. Mutlaka oturması gerektiğine inanıyorum.

Cemil Kabza: Bu Baskın hocanın (Baskın Oran) bir söylemi değil mi?

Samim Akgönül: Tabii, biz zaten Baskın hoca ile birlikte çalışıyoruz. Türk Dış Politikası’nın üçüncü cildini hazırlıyor. Bunun insan hakları bölümünü ben yazıyorum. Evet, Türkiye’ye ait olma kavramının gerçekten hala inşa döneminde olduğunu düşünüyorum ve biraz daha hızlı adımlarla ilerlemesi gerektiğine inanıyorum. Fakat bunun yanısıra bir çok gelişme yaşandı. Bu gelişmelerden en önemlisi, sizin de dediğiniz gibi 1936 beyannamesi dolayısıyla çok zor durumda bırakılmış, 1974’ten sonra mallarına el konmuş vakıfların mallarının bir kısmının, o da devlete ait vakıf mallarının iadesidir. Geri kalan kısmının alınması biraz zor. Kaldı ki geri kalan kısmının büyük bölümünde devlet içerisinde de ihtilaf var. Hazine ile milli emlak arasında bir çekişme var. Bunlar davalı. Bu malların kimde olduğu belli olmadığı için, onların iadesi de biraz zor gibi görünüyor.

Cemil Kabza: İstanbul Rumları ile Batı Trakya Türkleri’nin konuşulduğu forumlarda mütekabiliyet meselesi de gündeme geliyor. Siz mütekabiliyet meselesine nasıl bakıyorsunuz?

MÜTEKABİLİYET YOKTUR

Samim Akgönül: Mütekabiliyet yoktur. Açıkça hemen söyleyeyim. Batı Trakya Türk Müslüman Azınlığı ile İstanbul Rum Ortodoks Azınlığı arasında mütekabiliyet yoktur.
Mütekabil olan azınlıklar değil, devletlerdir. Mütekabileyet hak vermedir. Hak alma değildir. Neden? Mütekabiliyet dediğimiz kavram, uluslararası hukukta çok olan bir kavramdır. Siz Fransa Cumhurbaşkanısınız, ben Türkiye Cumhurbaşkanıyım. Siz diyorsunuz ki, sizden aldığımız domateslere yüzde 20 vergi koyacaksınız. Ben de diyorum ki sizden aldığımız patateslere yüzde 20 vergi koyacağız. Bu mütekabiliyettir. İnsan hakları konusunda mütekabiliyet olamaz. Yani bir devlet kendi vatandaşının haklarını ihlal ediyor diye, diğer devlet onun vatandaşının haklarını ihlal edemez.
İkinci konu, ülkeler kendi vatandaşları olduğu zaman mütekabiliyet uygulayamaz. Yabancı vatandaş olursa uygulayabilir. Yani Yunanistan kendi vatandaşlarına ders kitabı dağıtmıyorsa, Türkiye kendi vatandaşlarına ders kitabı dağıtmayacak diye bir şey yok. Mütekabiliyet bu açıdan kesinlikle yoktur.

Cemil Kabza: Peki mütekabiliyetin hak ihlali değil de olumlu gelişmeler, iyi niyet, güzel örnekler babında uygulanması mümkün değil mi? Örneğin Türkiye’nin vakıflar konusunda atmış olduğu olumlu adım Yunanistan tarafından da atılamaz mı? Veya Türkiye Başbakanı Tayyip Erdoğan Yunanistan’a ‘bakın biz vakıflar konusunda şu adımı attık, sizden de adım atmanızı bekliyoruz’ dediği anda haksız mı olur?

Samim Akgönül: Çok haklı olur. Çünkü hakların verilme konusunda mütekabiliyet olur ve devlet konusunda olur. Kendi vatandaşıma bu hakkı veriyorum, sen de ver diyebilir. Bu siyasi bir söylem olur. Fakat hukuki zeminde yeri yoktur. Türkiye hukuki zeminde kendi vatandaşlarına ne kadar hak veriyorsa o kadar büyük, Yunanistan da kendi vatandaşlarına ne kadar hak veriyorsa o kadar büyüktür.

Cemil Kabza: 1990’lı yıllara kadar Batı Trakya’da tarifi zor baskılar vardı. 90’dan sonra ilan edilen yasalar önünde eşitlik politikası sayesinde kısmen de olsa vatandaşlık haklarında bir ilerleme görüldü. Ancak temel azınlık hakları konusunda bugün dahi hiç bir gelişme yok.  Azınlığın bakış açısı özetlenecek olursa, bizim için bir Lozan Antlaşması var, Türkiye ile Yunanistan arasında imzalanmış sözleşmeler ve protokoller var, biz onlara bakarız. Bunun yanısıra AB normları ve uluslararası insan hakları hukuku müktesebatına bakarız. Son zamanlarda bazı aydınlar tarafından Lozan’dan vazgeçin, AB’ye yönelin şeklinde söylemler ortaya atılıyor. Siz bu söylemlerin neresinde yer alıyorsunuz?

LOZAN, VAKTİNDEN ÖNCE İMZALANMIŞ BİR İNSAN HAKLARI ANLAŞMASIDIR.

Samim Akgönül: Ben bu söylemlerin hiç bir yerinde yer almıyorum. Kaldı ki, ben Lozan Antlaşması’nın vaktinden önce imzalanmış bir insan hakları anlaşması olduğuna inanıyorum. Onun için Lozan’a çok değer veriyorum. Lozan’da azınlıkların korunması dense de, 37-44 maddeleri insan hakları maddeleridir ve bütün vatandaşlara verilen ayrımcılık karşıtı haklardır. Onun için Lozan önemlidir. Ama, Lozan’ın gerçekten uygulanması, harfiyen uygulanması çok büyük bir gelişme olur. Eğer öyle bir şey mümkün olursa.
Doğru söylüyorsunuz. 1990’lı yıllara kadar gerçekten de saçma diyebileceğimiz insan hakları ihlalleri yaşanıyordu. Asıl insan hakları ihlalleri 1967-74 yılları arasında yaşandı. Açıkçası 1990’lı yıllarda ilan edilen değişik politikayla insan hakları ihlallerinin bir kısmı düzeldi. O zamana kadar komik ihlaller vardı. Ehliyet alamama, inşaat izni alamama, işyeri açamama, kredi alamama gibi günlük hayata direkt etki eden ihlaller vardı. Bunların bir kısmı düzeldi. Fakat, ana insan hakkı, o da kendi kimliğini belirleme hakkı elbette hala inkar edilmektedir.

TÜRKÜM DEMEK YASAK OLAMAZ

Cemil Kabza: Hazır kimlik konusunu açmışken, AİHM’nin İskeçe Türk Birliği ve diğer dernekler lehinde verdiği kararlar var. Özellikle İTB lehine verdiği karar üzerinde duralım. Yunanistan AİHM kararını uygulamadı ve şimdi İTB davası tekrar AİHM’ne gidecek. Bu nasıl bir adalet sistemi?

Samim Akgönül: Yunanistan AİHM’nin imzacısıdır ve  Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin uluslar üstü özelliğini kabul etmiş bir ülkedir. AİHM’nin verdiği kararların iki tane sonucu olur.

Bir tanesi, bir birey bir devlet aleyhine bir dava açtığı zaman bir ceza öngörülüyor. Örneğin 10 bin dolar ödemeye mahkum edilir.

İkincisi de o cezayı gerektiren düzenlemeyi, düzeltmektir. O yüzden de özellikle kimlik konusunda, elbetteki Yunanistan’ın bu karara muhakkak uyması gerekiyor. Eğer İskeçe Türk Birliği veya herhangi bir Türk birliği böyle bir dernek açmak istiyorlarsa ve kendilerine Türk demek istiyorlarsa, ne hukuki, ne siyasi ne de insani bir engel bulunamaz. Böyle bir şey sözkonusu değil. Yani, “hayır kardeşim biz Türk değiliz” diyenlerin de önünde bir engel bulunamaz. Gerçekten de Yunanistan’ın AİHM kararlarını kabul ettiği şekliyle uygulamasının şart olduğunu söylüyorum.

Cemil Kabza: Azınlığın, kısıtlı imkanlarla, dar çerçevede bile olsa uluslararası alanda verdiği bir insan hakları mücadelesi var. Sizce bundan sonraki aşamada hakların iadesi için, nasıl bir yol izlenmeli?

Samim Akgönül: İşin açıkçası artık azınlık hakları kavramı, bütün uluslararası belgelerde geçmektedir. Lozan Antlaşması’nın da imzalandığı ilk dönemde, yani Milletler Cemiyeti döneminde , azınlıkların uluslar için bir tehlike unsuru oluşturduklarını düşünerek, kollektif olarak verilen haklar ve azınlıkları koruyan haklar ülkelerden ihlal edildi. Örneğin, Almanya’nın Polonya’ya girmesi gibi. Bu olduktan sonra ikinci döneme geçiyoruz. İkinci dönemde azınlık kavramı ortadan kayboldu. BM’de azınlık kavramı veya tanımı yoktur. Her şey bireyler üzerine oturtuldu. Fakat ne oldu, Avrupa 90’lı yıllarda bir azınlıklar savaşına girdi. Örneğin eski Yugoslavya’daki savaşlar. 89-90’lı yıllarda “azınlık” kavramı tekrar tekrar gündeme geldi. Fakat ilk dönemdeki gibi değil. Tamamen bireysel haklar olarak ele alınmaya başlandı. Artık uluslararası hukukta azınlık hakları yok. Uluslararası hukukta, azınlıklara ait bireylere verilen haklar var. Bu ne demektir? İster kullanırsınız, ister kullanmazsınız. Siz kendiniz için neyi uygun görüyorsanız birey olarak onu uygularsınız.

Cemil Kabza: Ama burada da bir kollektif hak tanınmıyor mu?

Samim Akgönül: Yok, hayır! Diyor ki, ben size bu hakkı bireysel olarak veriyorum, ama başkalarıyla beraber de kullanabilirsiniz. Kollektif hak verdiği zaman kullanamama  da ortaya çıkar. Örneğin evlenme. Kollektif hakta derse eğer şu azınlık dini nikahla evlenme hakkına sahiptir, o azınlığa ait bütün bireylerin dini nikah kıyması demektir. Bireysel hakta ise her azınlık mensubu dini evlenme hakkına sahip olduğu gibi, dini evlilik yapmama hakkına da sahiptir. Eğer bir azınlık mensubu bu hakkı reddetmek istiyorsa, ona ret etme imkanı sağlanıyor. Red etme de bir haktır.

Eğer kollektif haklardan konuşacak olursak. Derse bu azınlık kendi dilinde eğitim görecektir. Ama belirtilsin ki azınlık kendi dilinde öğrenmek zorunda. Burada bir sınırlama söz konusu. Oysa bireysel hakta kendi dilinde eğitim görmek istemeyen birisinin başka dilde eğitim almak hakkı da doğuyor.

Cemil Kabza: Bireysel hakların kollektif olarak kullanılması mümkün değil mi?

Samim Akgönül: Azınlığın içinde bir sıkıntı var. Şöyle bir sıkıntı var. Azınlığın içinde o bireysel hakkı kullanmak  o kadar kolay değil. Azınlık hakkını red edip, “hayır ben oğlumu, kızımı  o okula göndermeyeceğim, şu okula göndereceğim” derse bir sıkıntı doğurabilir.

Cemil Kabza: Zaten kendisini azınlık olarak tanımlayan ve azınlık mensubu olarak kabul eden insanlara tanınıyor bu haklar değil mi?

Samim Akgönül: Doğrudur. Fakat bireyin bir aidiyeti yok. Bazı durumlarda kendimi ben bir azınlığın bireyi olarak tanımlayabilirim, başka durumlarda, başka bir azınlığın ya da çoğunluğun bireyi olarak tanımlayabilirim. Bazı durumlarda azınlık hakkı benim için daha faydalı olacağını düşündüğüm için, bazı durumlarda da çoğunluk hakkının benim için faydalı olacağını düşündüğüm için tanımlayabilirim.

Ben birey olarak, hayatımın hangi evresinde ve hangi bağlamda, hangi gruba ait olacağımı karar vermeliyim.”

Cemil Kabza: Bireysel hakları kollektif olarak kullanmak mümkün mü?

Samim Akgönül: Şöyle mümkün olabilir. Örneğin bir bireye anadilinde eğitim hakkı veriliyor. Fakat azınlığa ait her bireye anadilde eğitim hakkı verildiği için, bu bireyler birleşir ve bu haklarını kollektif olarak kullanırlar. Bu bireyler topluluğu bir okul kurabilir. Fakat anadilde eğitim bireysel hak olduğu için, o azınlığa ait her birey bu hakkı kullanmak zorunda değildir. Örneğin bizim azınlığımız 100 kişi. Bu 100 kişi içerisinde biz 20 kişi diyoruz ki, “Bizim anadilinde eğitim hakkımız var”. Biz 20 kişi birleşiyoruz ve okulumuzu kuruyoruz ve anadilinde eğitim yapıyoruz. Fakat diğer 80 kişi bu hakka sahip olmalarına rağmen, bu hakkı kullanmak istemiyorlar. Dolayısıyla onların o hakkı kullanmama hakkı var. Birleşmiş Milletler’in prensibidir bu. Üç tane ilke var.

1-Bir gruba ait olma hakkı: Eğer ben Türküm diyorsam, kimsenin sana “hayır sen Türk değilsin” deme hakkı yok.

2- Bir gruba ait olmama hakkı: Eğer “ben bu gruba ait değilim” diyorsam, bir devletin beni o grubun içerisine zorla sokmaya hakkı yok.

3-Bir gruptan diğer bir gruba geçme hakkı, yani bir gruba hapis olmama hakkı. İstediğin zaman istediğin gruba katılabilme hakkı.

Bu üç ilke ile bu azınlık haklarını düşünmek gerekir.

Cemil Kabza: Azınlıklar için son derece önemli olduğu bilinen Avrupa Konseyi Ulusal Azınlıklar için Çerçeve Sözleşmesi var. Yunanistan bu sözleşmeyi 1997’de imzaladı, ancak henüz onaylamadı. Yunanistan’ın bu sözleşmeyi onaylamasıyla Batı Trakya Türk azınlığının bazı temel azınlık sorunlarının çözüleceğine inanıyor musunuz?

Samim Akgönül: Avrupa Konseyi’nin iki önemli belgesi var. Bir tanesi sizin dediğiniz, Ulusal Azınlıklar İçin Çerçeve Sözleşmesi, diğeri de Bölgesel ve Azınlık Dilleri Şartı. Bu ikisi çok önemli belgelerdi. Fakat bunlar Avrupa Konseyi’nin belgeleridir. Aslında organik olarak Avrupa Birliği ile ilgili belgeler değildir. Hatta şu anda Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nde en çok üzerinde konuşulan konu, Avrupa Birliği’nin Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’ni imzalamasıdır.

Yunanistan 97’de imzaladı, ama onaylamadı. Eski Doğu Bloku bir çok ülke imzaladı, onayladı ve uygulama raporları sundu. Ancak onaylanması ve uygulanması bütün sorunları ortadan kaldıracak anlamına da gelmiyor. Ancak Çerçeve Sözleşmesi çok mutedildir. Dili de çok yumuşak bir dildir. Hatta hep iyi niyetle yapılır ifadeleri boldur. Buna rağmen Yunanistan’ın Çerçeve Sözleşmesi’ni onaylayıp, yürürlüğe koyup, uygulaması ve uygulama raporlarını sunmasının çok iyi olacağını düşünüyorum. Şunu da unutmayalım. Bu sözleşmenin de yaptırımı yoktur. Cezası yoktur, ancak prestij kaybı, siyasi baskı vardır.

Cemil Kabza: AİHM’nin Batı Trakya Türkleri’nin milli kimlik konusunu direkt ilgilendiren İTB lehine verdiği, ancak Yunanistan tarafından uygulanmayan bir karar var. İTB davası ikinciye AİHM’ne gitme yolundadır. Yunanistan bu konuda daha ne kadar dayanabilir?

AİHM’NİN İTB KARARI DOĞRUDUR

Samim Akgönül: Artık direnemeyecek. Yunanistan’ın bir korkusu vardı. Eğer azınlığa kendisine Türk azınlık denmesine izin verirse, Türk kelimesi bir ulus devletin de ismi olduğu için, yani o ulus devletin, yani Türkiye’nin Yunanistan’ın içişlerine karışmasına kapıyı açarım korkusu.

Bunun değişik değişik argumanları üretildi. İşte Lozan’da Müslüman deniliyor dendi, işte Pomaklar var, Çingeneler var dendi v.s. Olsalar bile bir grup kendine ne diyorsa, odur. Yani herhangi bir kamu otoritesinin şu gruba sen şusun deme hakkı yoktur. AİHM de buna dayanarak böyle bir karar vermiştir. Sonuçta doğru bir karardır. Bence Yunanistan daha fazla dayanamayacaktır. Dayanmaması da gerekli. Eğer bir grup kendini Türk olarak nitelendiriyorsa, o grup Türktür.

Cemil Kabza: Son zamanlarda Batı Trakya’daki Türkçe basında ciddi sıkıntılar sözkonusu. Türkçe gazete ve radyolara yönelik verilen cezalar var. Bu konu hakkında ne söylemek istersiniz?

Samim Akgönül: Basın özgürlüğü kesinlikle kısıtlanamaz. Benim Batı Trakya’yı daha iyi bildiğim dönemlerde (son zamanlarda bu konudan biraz uzaklaştım) bir adam, bir gazete idi. Kurumlaşmış bir gazetecilik anlayışı yoktu. Şimdi var. Bunun başında Gündem var. İşte Millet var. Azınlıkça dergisi var. Radyolar var. Şimdi biraz kurumlaşmış bir azınlık basını var diyebiliriz. Bu kurumlaşmış basın ortamında gazeteler artık bir kişiyle özdeşleşmiyor. Bu ortamda baskının uygulanması daha zor. Neden daha zor. Eskiden bir kişiyle özdeşleşen gazeteye baskı kurmak daha kolaydı. Radyolara getirilen yüzde 25 kotası da son derece ulusalcı bir davranıştır. Eğer bir azınlık, hatta azınlık olmasına da gerek yok, herhagi bir grup, herhangi bir millet kamu düzenini bozmadığı sürece herhangi bir yayını yapabilmelidir. Çoğulculuk açısından basının özgür, hür, karşıt, çok sesli olması lazım. Umarım Yunanistan’da da azınlık basınının önündeki saçma sapan engeller kaldırılacaktır.

Cemil Kabza: Türkiye’de son zamanlarda azınlık basını konusunda atılan önemli olumlu adımlar var. Basın İlan Kurumu’nun azınlık basınına sahip çıktığını görüyoruz. Bu adımlar nasıl yorumlanmalı?

Samim Akgönül: Biliyorsunuz, İstanbul’daki Apogevmatini batıyordu.

Cemil Kabza: Şu anda Batı Trakya Türkçe basını da batmak üzere.

Samim Akgönül: Biz Türkiye vatandaşları olarak, nasıl azınlık basınına sahip çıkıp bir kampanya başlattıysak, Yunanistan’da da Türk ya da Yunanlı aydınların harekete geçip kampanya başlatması gerekiyor. Batı Trakya’da Türkçe basının var olmasının, bırakın azınlık için iyi olacağını, AB ülkesi demokratik bir Yunanistan için de iyi olacaktır. Gerçekten de özgür, çoğulcu, çok sesli bir basın demokrasinin çıtasıdır. Değişik dillerde çıkan gazetelerin sayısı, gazetecilerin özgürlüğü, demokrasiyi ölçen çıtalardır.

Cemil Kabza: Toparlayacak olursak, son olarak Batı Trakya Türklerinin azınlık hakları için verdiği mücadele için neler söylemek istersiniz? Batı Trakya Türklerine yönelik son mesajınız ne olacak?

Samim Akgönül: Batı Trakya’da 1981 sonu ve 1990’lar boyunca haklar bazında çok çalışma yapıldı. Bu çalışmalar bazen milliyetçiliğe, ulusalcılığa kadar varan bir düşünce tarzına da ulaştı. Şu anda gördüğüm kadarıyla bu sertleşmeler, bu zıtlaşmalar yok. İyi ki de yok. O günler gerçekten zor günlerdi. 19’uncu maddenin var olması büyük sorundu. Kabul edilebilir bir şey değil. Avupa Konseyi’nin baskısıyla kaldırıldı. Ancak sorunu tam olarak çözmedi. Hala vatandaşlığını alamayan bir çok kişi var. Batı Trakya azınlığı da kendi içinde çoğunluğu ve çoğulculuğu sindirip, demokratik ve hukuk kuralları çerçevesinde kendi adımlarını atmaya devam etmelidir. Yunanistan’ı, Türkiye’yi, Batı Trakya Türklerini ve İstanbul Rumlarını mutlaka çok daha güzel günler bekliyor.

Kaynak: Gündem gazetesi, Sayı: 759, tarih: 11/11/2011

 

İsviçre’de İsviçreli olmamak zor

Samim Akgönül
[Ocak 2011 - Sayı: 62]

Çikolatalar, bankalar, saatler, kayak pistleri. Aklınıza herhalde bunlar geliyordur İsviçre denince. Biraz da zenginliğin simgesidir İsviçre. Başka şeyler de söylenebilir bu dağ ülkesi konusunda.  Bir kere ‘tarafsızlığı’ ile ün yapmıştır uluslararası toplumda. O yüzden de 20. Yüzyılın başından beri birçok uluslararası antlaşma, sözleşme, barış belgesi bu ülkede imzalanmıştır. Herhalde 1923 Lozan Antlaşması’nı hatırlatmaya gerek yok. Bu ‘tarafsız’ konumu sayesinde bugün bile birçok iki taraflı ve çok taraflı toplantıya ev sahipliği yapar İsviçre. Daha dün Türkiye Ermenistan protokolü bu ülkede imzalandı. İsviçreliler bu tarafsızlık özelliklerine halel getirmemek için Avrupa Birliği’ne dahi girmemişlerdir. Anlayın ne kadar bağlıdırlar ‘barış’ ülkesi olmaya. Ülkede bulunan birçok Uluslararası örgütün merkezleri de bunu kanıtlar. Birleşmiş Milletler, Dünya Sağlık Örgütü, Dünya Çalışma Örgütü ve diğer başka kurumlar bu ülkenin şehirlerinde konuşlanmışlardır.

 

Konfederal bir ülkedir İsviçre. Yerel kimliklere saygıda en ufak bir kusur etmez. Ülkedeki kantonlar adeta birer küçük devletler gibidirler. İçişlerinde neredeyse tamamen egemendirler. Ama gene de güçlü bir İsviçrelilik kimliği gelişebilmiştir ülkede. Fransızca, Almanca ya da İtalyanca konuşsalar da, İsviçreliler ulusal kimliklerine bağlıdırlar. Direkt demokrasinin de kalelerindendir. Her fırsatta bir referandum yapılır bu ülkede. Referanduma sunulan konular federal parlamentodan da gelebilir, halk inisiyatifinden de. İşte zurnanın zırt dediği yer de burasıdır.
Bir kere baştan altını kalın bir çizgi ile çizerek söyleyelim. Referandum demokratik bir etkinlik değildir. Referandum, son derece çetrefilli konuların mümkün olduğu kadar basite indirgenmiş bir soruya dönüştürülmesi ve bu soruya sadece evet ya da hayır denilmesinin istenmesidir. Dolayısıyla her basite indirgenmiş soru halkı ikiye böler ve sonuç gene basite indirgenmiş olur. Bu sorun, teknik konular referanduma sunulduğunda fazla ortaya çıkmayabilir. Örneğin ‘Hava Trafiğinin Düzenlenmesi için özel bir finansman sağlanması’ konusunda yapılan referandumun (29 Kasım 2009) sonuçları (%65 Evet) ülkedeki huzuru doğrudan etkilemeyebilir. Ancak referandumda sorulan soru kimlikle ve daha da önemlisi kimliksel algılamalarla ilgiliyse, diğer bir deyişle öznel ise, sonuç ne olursa olsun mutlaka toplumda derin yaralar açar.
Bir süredir, İsviçre Batı Avrupa’nın kimliksel hastalığına yakalanmış imajını vermekte. 2009 rakamlarına göre nüfusu aşağı yukarı 8 Milyon olan ülkede gene yaklaşık 1 Milyon 300 Bin yabancı yaşamakta. Ancak bunarın 1 Milyonu AB ülkelerinin vatandaşları yani ‘İsviçrelilik kimliğine’ bir tehdit olarak algılanmıyorlar. AB dışı ülkelerden gelenlerin başında 70 Binlik bir nüfusla Türkiye vatandaşları geliyor. İsviçrelileri geleneksel sakinliklerinden koparan, onlara ‘eyvah kimliğimiz elden gidiyor’ dedirten de işte bu ‘Avrupa dışı’ göç.
Son iki senede İsviçrelilerin dünyaya bakış açısının artık daraldığını gösteren iki referenadum yapıldı. Birincisi hem Müslüman ülkelerde hem de Batı Avrupa’da çok tartışılan, İsviçreli sağcıların gündeme getirdikleri minare karşıtı referandum. 29 Kasım 2009’da yapılan bu referanduma seçmenlerin %54’ü katıldı. Fransızca konuşulan batı kantonlarının dışındaki bütün kantonlarda minare yapılmasına karşı çıkanlar açık ara farkla önde geldiğinden, ülke genelinde %57,5’luk bir sonuçla yeni minare yapımı yasaklandı. Minare konusu başörtüsü sorunu ile çok benzer bir konu. Meşrû olmayan bir dinin görünürlüğüdür söz konusu olan. Mimarî değil. Ülkede, ‘geleneksel’ İsviçre mimarisine uymayan bir çok Budist tapınak var. Ancak Budizm korkulan bir aidiyet olmadığından Padoklar kimliksel bir sorun teşkil etmiyor. Minareler ise İsviçreliliğe yönelmiş süngüler olarak nitelendiriliyor. Bu sonuç başta Fransa olmak üzere bütün Batı Avrupa’da özellikle ırkçı sağ partiler tarafından örnek gösterildi. İsviçreliler cesur bir karar almışlardı, Fransa’nın, Hollanda’nın ya da Belçika’nın İsviçre örneğini izlemesi gerekirdi, vs.
Yukarıda bahsedilen referandumdan tam bir sene sonra 28 Kasım 2010’da bu sefer suç işleyen yabancıların sistematik olarak sınır dışı edilmeleri hakkında bir referandum yapıldı. Sonuç % 53’lük  evet oyuyla sınırdışı lehine çıktı. Gene batı kantonlarında sonuç daha düşük oldu. Ancak özellikle merkez kantonlarında, yani yabancıların EN AZ olduğu bölgelerde sonuç çok yüksek çıktı. Bu da yabancı korkusunun rasyonel bir korku olmadığını, konunun bir tehdit algılaması olduğunu rahatlıkla gösterebilir. Özetle söylemek gerekirse hapis cezası gerektiren bir suç işleyen AB dışı bir vatandaşlığa sahip İsviçre sakini, cezasını çektikten sonra sınır dışı edilecek. Buna hukuk literatüründe çifte ceza deniyor. Bu işlemin caydırıcı olduğu ileri sürülmekte. Yani hırsızlık yapmaya, cinayet işlemeye ya da birine tecavüz etmeye karar veren bir esmer İsviçre sakini, kendi kendine “sadece hapis cezası alsam iyi, bir de sınırdışı edileceğim, ben bu işten vazgeçeyim bari” diyecek!
Konuyu gündeme getiren Merkez Demokratik Birlik (Union Démocratique du Centre / Schweizerische Volkspartei-UDC/SVP) isimli bir parti. Fransızca ismindeki ‘Merkez’ ve ‘Demokratik’, Almanca ismindeki ‘Halk’ kelimelerine bakmayın. Bildiğimiz ırkçı sağ parti. Her geçen gün İsviçre’de güçleniyor. 2007 seçimlerinde oyları %29’a kadar çıktı.
Partinin öncelikleri siyasî yelpazedeki yeri hakkında bir fikir verebilir:
•    İsviçre’nin tarafsızlığının sıkı bir şekilde korunması
•    İsviçre’nin NATO, AB ya da BM ile ilişkilerinin asgariye indirilmesi
•    Askerlik reformu karşıtlığı
•    Sığınma hakkının kısıtlanması
•    İsviçre vatandaşlığına 3. nesilden sonra otomatik olarak geçişin iptal edilmesi
•    İç güvenliğin ve polis sayısının artırılması
•    Vergilerin ve kamu harcamalarının azaltılması
•    Demir yollarının kısıtlanıp otoyollara öncelik verilmesi
•    Toplu taşımacılığa öncelik veren politikaların kısıtlanması (bireysel özgürlüklere saygı çerçevesinde !)
•    Çocuklu ailelere verilen kreş yardımının kısılması (Göçmenler İsviçreli ailelerden daha çok çocuk yaptıkları için)
•    İkinci Dünya Savaşı’nda İsviçre’nin tutumunu eleştiren söylemlerin engellenmesi
•    İsviçreliler ile İsviçreli olmayanlara uygulanan yasalar önünde eşitlik ilkesinin terk edilmesi.
Görülebileceği gibi, UDC/SVP Batı Avrupa’daki bütün sağcı ve ırkçı partilerin klasik bir benzeri. Ancak komplekssiz olarak yukarıdaki düşünceleri dile getirmesi kendisini bir örnek haline getirdi. Bu partinin gündeme getirdiği iki referandum (2002’de ‘sığınma hakkının kısıtlanması’ ve 2008’de ‘3. neslin İsviçre vatandaşlığına geçişinin otomatik olmaması’) İsviçre seçmenleri tarafından kıl payı farkla reddedilmişti. Ancak son iki senedir artık seçmenler de UDC/SVP’ye yaklaşmış görünüyorlar. Partinin kullandığı, 1930’ların Nazi afişlerine benzer afişler işe yaramışa benziyor. Son referandumda kullanılan aşağıdaki afiş ırkçı söylemin artık zincirlerinden kurtulduğunun bir işareti. Diğer referandumlar için kullanılan afişler de  benzer temalar işlemekte.

‘Daha çok Güvenlik için’

Evet, UDC/SVP İsviçre’nin değişmesini istemiyor. İsviçrelilerin yarısı da küreselleşmenin dayattığı değişimden korkuyor. Her zaman olduğu gibi genel gidişata duyulan korku, rahatlıkla yabancı düşmanlığına dönüşebiliyor. Toplumsal kuraldır: kendilerinden ve geleceklerinden emin olmayan uluslar derhal bir günah keçisi bulurlar. Bu günah keçisi de her zaman yabancılar ve azınlıklar olur. Böylece işsizliğin, fakirliğin, güvenlik sorunlarının, şehirlerin çirkinleşmesinin hatta küresel ısınmanın sorumlusu bulunmuş olur. Ve hayat güzelce akar gider. İsviçreliler de bu genel kurala aykırı davranmıyorlar.

Azınlıkça – Sayı: 62 – Aralık 2011

 

Dış Türkler, İç Bakış

Dış Türkler ve İç Bakış

Samim Akgönül

Azınlıkça

[Azınlıkça – Sayı: 57- Mayıs 2010]

Samim Akgönül

Başbakan Tayyip Erdoğan’ın Fransa gezisinde, 7 Nisan’da Fransalı Türklerle yaptığı toplantıdaki gövde gösterisi Dış Türkler kavramında sanılanın aksine dişe dokunur bir değişiklik olmadığını göstermekte. Bilindiği gibi bu kavram ırk ve din bazında anlaşılmak kaydı ile Türkiye Cumhuriyeti sınırları dışında yaşayan Türkler için kullanılagelmiştir. Kavramın siyasi erk ve toplum (ve dolayısıyla medya) tarafından algılanışı aslında net bir biçimde 1983 anayasasının 66. Maddesi’nde görülebilir.

Bu maddenin ilk iki cümlesi şöyledir: “Türk Devleti’ne vatandaşlık bağı ile bağlı olan herkes Türk’tür. Türk babanın veya Türk ananın çocuğu Türk’tür.” İlk cümlede Türkiye’de yaşayan etnik olarak Türk olmayanlar anayasal zorlamayla Türklüğe dâhil edilirlerken ikinci cümlede Türkiye dışında yaşasa da etnik ve dinsel olarak “Türk” anne ve/veya babanın çocukları gene etnik ve özellikle dinsel olarak Türklüğün içine alınmaktadır.

Daha açık bir şekilde söylemek gerekirse Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olsalar da, hatta ve hatta Türkiye’de doğup büyümüş olsalar da Türkiye Cumhuriyeti sınırları dışında yaşayan örneğin Rumlar, ya da Ermeniler ve hatta kimi kesim için Kürtler “Dış Türkler” kavramına dâhil edilmezler. Türklük kavramının etnik bir kavram değil anayasal bir kavram olduğunu savunanlara sorulabilecek en güzel soru Fransa’da yasayan binlerce Türkiye vatandaşı Ermeni’yi “Dış Türkler”in içine dâhil edip etmedikleridir.

Dar gibi görünen bu kavramın kapsama alanı aslında siyasi görüşe ve konjonktüre göre değişebilir. Kimi durumlarda Dış Türkler Osmanlı tortusu Balkanlar, Ortadoğu ve Kafkaslarda bulunan Türkleri kapsar. Bazen bu grubun içine etnik olarak Türk olmayıp da Millet sistemi çerçevesinde Müslümanlıktan ötürü Türklük içinde eritebilinen Pomaklar, Çerkezler gibi topluluklara da kullanılabilir. Irksal yaklaşım daha da genişletilerek “Dış Türkler” grubuna Türklükle ya da Türkiye Vatandaşlığı ile göreceli bile olsa bir ilişkisi olmayan topluluklar da katılabilir.

Hatta kavram kargaşası o kadar ileri gider ki ‘Yurtdışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı’ gibi resmî bir kurum bile kurulabilir (Radikal, 24.04.2010) ya da 2009 tarihli, Türk Vatandaşlığı Kanunu’nun (n° 5901)  47. maddesi “Türk soylu yabancılar” kavramını hukukîleştirebilir.

Elbette 1960’lardan itibaren Batı Avrupa’ya yönelik Türkiyeli göçü Dış Türkler kavramının genişlemesine vesile oldu. Özellikle 1974-1975’den sonra işçi göçünün yerleşik düzene geçmesi bir taraftan beyaz elit tarafından “Alamancı” betimlemesiyle küçümsenip diğer taraftan sermaye ve tasarruf transferleri sayesinde el üstünde tutulmaya çalışılan bu grup “Dış Türkler”in temel bileşeni haline geldi. Aşağı yukarı 20 sene boyunca ilgilenilmeyen bu topluluk(lar) 1980 cuntasından sonra “Her şeyi kontrol etmeye talip baba Devlet” görüşü içinde çerçevelenmeye başlandı.

Bu çerçeveleme özellikle “kötü yollara sapmamaları” amacını güdüyordu. Elbette bu kötü yolların başında da bir taraftan Sol oluşumlar diğer taraftan da muhalif dinî yapılanmalar geliyordu.

Fakat asıl tehlike Batı Avrupa’da yaşayan Türklerin asimile olmaları, Türklüklerini unutmaları (!) ve Türkiye’ye sadakatlerini zayıflatmalarıydı. Bu yüzden de bir taraftan bu gruplara basın, yayın, Türkiye’den gönderilen öğretmenler, gene Türkiye’den gönderilen imamlar aracılığı ile Türklük propagandası yapılırken, diğer taraftan da herhangi bir çoğul aidiyet içine girmelerinin önüne geçilmeye çalışıldı. Sağlamlıklarından şüphe duyan Ulus Devletlerin alışılagelmiş refleksi ile özellikle Avrupa’da doğan nesillere “Sürekli Birinci Nesil Stratejisi” uygulandı.

Avrupa’da doğan Türk asıllı çocukların da Türkiye’ye en az Türkiye’den gelenler kadar bağlı olmasını amaçlayan bu strateji Avrupa Türkleri tarafından da içselleştirildi ve uygulamaya konuldu. Çoğul aidiyeti ret, hukuki aidiyet değiştirilmesi, yani yaşanılan ülkenin vatandaşlığının alınması konusunda da uygulandı.

Vatandaşlık değişikliği ya da eki, on yıllarca Türkiye hükümetleri tarafından tehlikeli bulundu. Yaşadıkları ülkelerin vatandaşlığını alan Türklerin Türklüklerinden taviz verecekleri, sadakatlerinin zayıflayacağı düşünüldü. Sadece ve sadece Türk olmaları istendi.

Açıkçası bu politikada 2000’lerden itibaren bir değişiklik olduğu söylenebilir. Küreselleşmenin getirdiği bir rahatlama ile Türkiye yetkilileri Avrupa Türklerinin artık asimile olamayacakları kanaatine ermişler, Avrupa ile ilişkilerde bu toplulukların lobi faaliyeti yapmalarına karar vermişler, bu yüzden de yaşadıkları ülkelerin vatandaşlığını almaya teşvik etmeye başlamışlardır. Ancak sonuçta gene de bu topluluklar, bir araç, Türkiye Cumhuriyeti’nin emrinde şöyle ya da böyle faydalanılabilecek gruplar olarak görülmeye devam etmektedir.

Diğer bir deyişle 10 sene önce Türkiye vatandaşı olarak görev yapmaları uygun görülen neferler 10 yıl sonra Fransa ya da Almanya vatandaşı olarak görev yapmaya çağırılmaktadırlar. Ekonomik krizde öngörülen çözümlerden birinin “gurbetçi tasarrufları” olması, hatta bu (acıklı) gurbetçi edebiyatının dahi hâlâ varlığını koruması, son Paris mitinginde “Bir başkadır benim memleketim”in arka planı oluşturduğu duygu sömürüsü eşliğinde pompalanan Türkiye’nin neferleri (elçileri) fikri, anavatan tarafından bu gruplara bakışta kökten bir değişiklik olmadığını göstermektedir.

 

Dış Türkler iç bakış

Yeni Azınlıkça Makalesi

 

Rehineler !

Yeni azinlikça yazisi eklendi

Baskın hocamdan kopya çekeceğim, tersten yazacağım: “Yunanistan, Türkiye’nin kıta sahanlığı konusunda isteklerini geri çekmesi durumunda, Batı Trakya’da müftülerin seçimle göreve gelebileceklerini açıkladı!”

Yazinin devami

 

Azinlikça 48

Azinlikça dergisinin 48. Sayisi yayinlandi

 

AZINLIKCA

Azinlikça

n° 47

 

 

 

Azinlikça dergisi

Azinlikça Dergisi’nin 46. Sayisi yayinlandi

 

Yeni Azinlikça yazisi eklendi

Samim, Akgönül, "Bati Trakya’da dini liderler"

Azinlikça dergisinin 44. sayisinin tümünü okumak için asagiya tiklayabilirsiniz :

Azinlikca 44